Vậy cái hay của biểu đồ này là gì?
Các đường mật độ xếp lệch thành nhiều dãy núi. Dễ nhìn mùa nào rộng hay có nhiều đỉnh. [1]
Mình dùng loại này để đặt nhiều phân phối cạnh nhau theo nhóm hoặc theo kỳ trong cùng một khung. Nhưng bạn nhớ kiểm tra mình đang đo cái gì, bằng đơn vị nào nha. Một hình đẹp mà không kiểm lại được số thì chưa đủ để mình tin.
Bạn nhìn vào đâu trước?
Bạn nhìn kỹ hình một chút nè. Mỗi dải là một phân bố mật độ riêng, thường xếp chồng có khoảng lệch để tiện so sánh. [1]
Để bạn dễ hình dung, mình thử đọc ví dụ cụ thể: Các đỉnh mật độ dịch chuyển qua từng mùa, dễ so nhiều phân phối. Cứ mở bảng số bên dưới hình nếu bạn muốn dò lại từng mốc.
Để mình lấy ba ví dụ cho bạn coi
Bạn kéo xuống từ ví dụ dễ nhất tới ví dụ có điểm cần chú ý nha. Cả ba bộ số liệu đều do Nodbits giả lập, không phải chuyện có thật. Trục, hình, nhãn và bảng bên dưới lấy từ cùng bộ số để bạn kiểm lại. Riêng bản đồ chỉ là lược đồ minh họa. Bảng số còn giúp người không nhìn rõ hình tiếp cận dữ liệu [3].
Phân bố nhiệt độ các mùa · Mình coi ví dụ dễ nhất trước
Bạn nhìn trục, nhãn và những giá trị chính nha
Phân bố nhiệt độ các mùa · Giờ đổi bộ số một chút
Bạn thử so với ví dụ đầu xem điều gì thay đổi
Phân bố nhiệt độ các mùa · Có một chỗ khác thường nè
Bạn tìm điểm mình đánh dấu trước, rồi đọc lại bảng số
Có chỗ nào dễ hiểu lầm không?
Chỗ dễ nhầm nhất là đây, bạn: Khoảng chồng có thể che một phần dải, và các đường cao không chắc thể hiện cùng số mẫu. [2]
Nếu một biểu đồ đẹp mà bạn phải đọc cả trang hướng dẫn mới hiểu, mình nên thử cách đơn giản hơn. Đơn vị, chú giải và số gốc cần có đủ để người xem tự kiểm tra, không phải tin lời mình.
Mình lấy kiến thức từ đâu?
Mình ghi nguồn ngay đây để bạn tiện mở ra kiểm tra. Nodbits dùng những tài liệu này để đối chiếu cách đọc, cách dùng và giới hạn, rồi tự viết phần giải thích tiếng Việt; không chép hình hoặc bài từ nguồn ngoài.
- The Data Visualisation Catalogue · Chart Selection Guide
Phân loại hình và cách lựa chọn. Website bên ngoài, xem tại nguồn để kiểm tra nội dung và ngày cập nhật.
- From Data to Viz · Common Caveats
Sai lầm và giới hạn cách đọc. Website bên ngoài, xem tại nguồn để kiểm tra nội dung và ngày cập nhật.
- W3C WAI · Complex Images
Mô tả thay thế và bảng dữ liệu. Website bên ngoài, xem tại nguồn để kiểm tra nội dung và ngày cập nhật.